GİrİŞ Yap

sanevi · 01.03.2008, 21:03

Fazl b. Ziyad şöyle der:Ebu Abdullah’a , Ahmed b. Hanbel’e niyet bahsini açtım ve;

- Niyet nasıl olmalıdır?, diye sordum.
Dedi ki;
-İnsan nefsindeki kötülükleri tedavi eder, bir amel işleyeceği zaman insanların beğenisini kazanma arzusu gütmez..

İbn Receb el- Hanbeli, Hadislerle İlim ve Hikmet (Camiu’l Ulûm ve’l Hikem), C. 1, Semerkand Yay.,İstanbul 2006, s.41-42

Akıl şu dört anlama gelir;
1- İnsanla hayvanları ayıran niteliktir. İnsan onunla; teorik bilgileri almaya, karmaşık ve düşünme gerektiren sanatları öğrenmeye hazırlanır. Ahmed b. Hanbel’in “Akıl fıtrattır.” Sözüyle kastettiği budur. O, adeta kalbe yansıtılan bir nurdur ve insanoğlu onunla eşyayı idrak etmeye hazır hale gelir.

2- İnsan tabiatına yerleştirilen ve mümkün olanla olmayanı bildiren ilimdir.

3-Tecrübelerden istifadeyle elde edilen ve akıl diye adlandırılan ilimdir.

4-Fani zevklere –lezzetlere davet eden şehvet duygusunu bastırdığımız fıtri gücün zirvesidir.

Fazl b. Ziyad, Ahmed b. Hanbel’den aklın yerinin dimağ- beyin- olduğunu nakletmiştir.Ebu Hanife de aynı görüştedir.Bizim mezhebimizden bir grupsa aklın kalbde bulunduğunu söylemiştir.; ki bu aynı zamanda İmam Şafii’nin de görüşüdür.Bunlar kalbin akıl anlamında kullanıldığı; “Şayet yeryüzünde dolaşsalardı düşünecek- akledecek- kalbleri olurdu.”(Hacc 46), “Şüphesiz ki bunda kalbi-aklı- olanlar için bir öğüt vardır.” (Kaf 37) ayetlerini delil getirmişlerdir.

İbnu’l Cevzi, Kitabu’l Ezkiya (Zekiler Kitabı),Çev., Enver Günenç, Şule Yay., İstanbul 2006, s.14-15

Hişam b. Abdülmelik, oğlunun hocasına şöyle demiştir.”Oğlum, mümin, toplum içerisinde kötü bir şey yapacak veya kötü bir söz söyleyecek olursa mahcup olmaması için onu insanların yanında azarlama. Olabilir ki hatasını bu şekilde düzeltmeye kalkışmak hatada ısrarına sebebiyet verir.Yanlışını o an için örtüp cezasını yalnız kaldığınız zaman ver.”
İbnu’l Cevzi, Kitabu’l Ezkiya,s.45

Yahya b. Hanbel anlatıyor; İmam Şafii bir mecliste elindeki meyveyi göstererek, “şu meyveyi yer veya atarsam karım boş olsun” diyen birine,”karının boş olmasını istemiyorsan yarısını ye, diğer yarısını da at “ dedi. İbnu’l Cevzi, Kitabu’l Ezkiya,s.89

GİrİŞ Yap

Arama

Online Üye