 Hz. Ömer’in, İdareciler ve Halkı Tanıması Hakkında Bir Hutbe İrat Etmesi
- Hz. Ömer bir hutbesinde şunları söylemiştir:
“Ey insanlar! Hz. Peygamber’in aramızda bulunduğu ve vahyin inmeye devam ettiği zamanlarda Allah Teâlâ sizin halinizi bildiriyordu; böylece biz de sizleri tanımış oluyorduk. Ancak bugün Hz. Peygamber gitti ve vahiy de kesildi. Bu yüzden sizi söylediklerinizle ve yaptıklarınızla tanıyoruz.
İçinizden kim açıkça hayır ve iyilikler yaparsa onu iyi birisi olarak tanır ve severiz. Kimin de kötülükler yaptığını görürsek onu da kötü olarak tanır ve kendisine buğzederiz.
Biz ancak zahire göre hüküm veririz. İç âleminizse sizinle Rabb’iniz arasındadır. Ben daha önceleri her Kur’ân okuyanın bunu Allah’ın rızasını kazanabilmek için yaptığını zannediyordum. Ancak son zamanlarda görüyorum ki bazı kimseler insanlar arasında bir mevkii edinmek ya da çıkar sağlamak için okumaktadır. Kur’ân okurken Allah’ın rızasını gözetiniz ve diğer amellerinizde de O’nun rızasını kazanmaya çalışınız.
Ey insanlar! Şunu biliniz ki ben valilerinizi, idarecilerinizi sizi kamçılasınlar ve mallarınızı ellerinizden alsınlar diye değil, size dininizi ve sünneti öğretmek için gönderiyorum. Onlardan bunun aksini yapanları bana şikayet ediniz. Nefsimi kudret elinde tutan Allah’a yemin ederim ki hiç vakit kaybetmeksizin ondan intikam alırım.
Ey yöneticiler! Müslümanları dövmeyiniz; Çünkü izzet-i nefislerini rencide etmiş olursunuz. Fitneye düşüp ahlaklarının bozulmaması için müslüman askerleri hudutlarda fazla tutmayınız. Haklarını vermemezlik etmeyiniz ki sonra onları ‘küfâra düşürmüş olursunuz. Zayî olmamaları için onları ormanlık bölgelerde konaklandırmayınız!”
[Kenz, VIII/209 (İmam Ahmed, İbn Sa’d, Müsedded, İbn Huzeyme, Hâkim ve Beyhaki, Ebu Firas’tan). Heysemi V/211; Hâkim IV/439.
Muhammed Yusuf Kandehlevi, Hayatu’s-Sahabe, Akçağ Yayınları: 3/186.]
| 
