molla

mehmet talu hocaefendi.

Soru:



Hoparlör ile kılınan namazlar sahih midir? Hoparlör ile ezan okunabilir mi?



Cevab:



Bismillâhirrahmanirrahim.



Bilindiği gibi hoparlör, imamın veya müezzinin sesini büyüterek, yükselterek, taşıyarak uzakta bulunan cemaata duyuran mübelliğ (tebliğ edici) mesabesinde bir aletten ibarettir. İmamın sesinin mübelliğler vasıtasıyla uzaktaki cemaata duyurulması ise caizdir. Çünkü bunda zaruret vardır. Fakat imamın sesinin yeterli olduğu ufak cami veya mescidlerde, hoparlör kullanılmaması daha güzel olur.



Ezanın hoparlör ile okunması durumunda şu hususlara mutlaka riayet edilmelidir.



1- Ezan, namaz vakitlerini bildirmek için bir çağrıdır. Ezan'ın hoparlörle okunmasının lazım olduğuna dair dinî bir hüküm bulunmadığı gibi bunu yasaklayan bir delil de mevcut değildir.



Bu itibarla ezanın uzaklara duyurulmasını sağlamak maksadıyla hoparlörden faydalanmakta dinen bir sakınca yoktur.



2- Hoparlör kullanmaktan maksat, ezanı müslümanlara duyurmak olduğundan, bu maksadın tahakkuku için, aynı semtte ve birbirine yakın camilerden bir tanesine hoparlör konulması kâfidir.



Bu husus müftülüklerce tesbit edilip sağlanmalıdır. Yine müteaddit camileri bulunan yerlerde ezanın aynı vakitte okunması, hoparlör bulunsa dahi müezzinlerin mutlaka minarenin şerefesine çıkıp ezan okumaları temin edilmelidir.



3- Ezanın duyanlar üzerinde güzel tesir hasıl edebilmesi için, dini adaba uygun bir şekilde güzel, sedâ ve hoş edâ ile okunması dînen güzel olan işlerdendir. Bunun için hoparlör vasıtasiyle okunurken cihazın ses ayarına azamî itina gösterilmesi icabeder.



Hoparlör, iyi ayarlanmaz ise, tatlı ezan sesi madenî levhadan kulak tırmalayıcı bir şekilde akseder. Bu ise ezanın ilâhî ahengini bozar. Bundan sakınmak için aletin fazla açılmaması gerekir. Hususiyle sabah namazı vakti, sakin bir vakit olması hasebiyle, ezan sesi daha kolay duyulacağından, hoparlörün lüzumsuz yere yüksek açılmasına ihtiyaç yoktur. Sabahın sessizliği içinde okunan ezan sesinin duyulacak kadar açılması kâfidir.



4- Minareler, ezan okumaya mahsustur. Minarelere konan hoparlör ezandan başka bir maksat için kullanılmamalıdır. Ayrıca camide okunan Mevlid-i Şerif'in ve yapılan vaazın minareden hoparlörle yayınlanmasına lüzum yoktur.



5- Bir kısım mahallelerde hoparlörler, minarelere gelişi güzel bir tarzda konulduğundan, bu durum minarelerin zerafetini ve tabiî görünüşlerindeki güzelliği bozacak bir manzara arzetmektedir. Bu bakımdan hoparlör cihazlarının şerefelerin iç kısmına tesbiti veya caminin dış görünüşüne hâlel vermeyecek bir şekilde va'z edilmesi uygun olur.