| Büyük cihad
H.1162 de vefat eden Şeyh İsmail Acluni diyor ki:Küçük cihaddan büyük cihada döndük.''
buyurdu;''Cihad-ı Ekber nedir?'' dediler;'' Kalbin cihadıdır.'' buyurdu''.mealindeki haber hakkında Hafız
İbnu Hacer, Tesdid-ul-Kavs adlı eserinde dediki :''Halkın dili üzerinde meşhur olan bu söz, İbrahim
bin Ablenin sözüdür.'' Ben (Acluni) derim ki : Bu söz, İhya'dadır.Hafız Iraki dedi ki:'' Hatib Tarihi'nde
Cabir radıyALLAHu anh'ın rivayetinden zaif bir senedle tahric etti.Ancak mezkur lafızla değil, şöyledir:
Cabir radıyALLAHu anh buyurur i :'' Bir toplum gazadan döndüler.Bunun üzerine Rasulullah sallALLAHu
aleyhi ve sellem, onlara:'' Hayırlı bir gelişle geldiniz.Ve sizler küçük cihaddan büyük cihada geldiniz .''
buyurdu.'' Büyük cihad nedir?'' dediler ; '' Kulun , nefsinin istek ve arzusuyla mücahedesi=mücadelesi=çarpışmasıdır'' buyurdu.'' Amma halkın dili üzere meşhur.......raca'na'' dır.''Keşful-Hafa c.1 s.424,425, h.n. 1362
Aliyy-ul-Kari, Hafız İbnu Hacer Askalani'nin sözünü naklettikten sonradiyor ki:'' Ve bu hadis, İhya'da yer
almaktadır.Iraki, Cabir'in rivayetinden Beyhaki'ye isnad etti ve dediki :'' Bu, içinde zaiflik bulunan bir
isnaddır.'' el-Esrar-ul-Merfua fil'ahbar-il-Mevdua s. 127 h.n.4480
İmam Gazali İhyasında bu hadisi iki yerde tahric eti.
Evet, Hafız Iraki, İhya c.3 s.10 da, ''raca'na'' hadisinin dipnotunda, Beyhaki'ye isnad ettikten
sonra, ''İsnadında zaiflik vardır.'' dedi......''Merhaben bikum kaddemtüm'' lafzıyla ikinci hadisi İhya c.3
s.84 de, Hafız Iraki yine Beyhakinin zühd'de tahric ettiğini kaydetti ve başka hüküm etmedi.
Aynı zamanda Hafız Zebidi, birinci hadis, İthaf c.7 s.218, ikinci hadis , c.7 s.351 de Hafız Irakinin
sözü üzerine hiç bir ek yapmadı.
Bu itibarla mezkur hadis, birinci lafızla Hafız İbnu Hacer'e göre mevdu, Hafız Iraki, Acluni ve Hafız Zebidi'ye göre zaiftir.
İkinci hadis ise, ikinci lafızla, ittifakla mevdu değildir; her halukarda manası shih tir.Kaldıki, hadis
üzerinde tad'if, tashih ve tavdi meselesi ictihadidir.İkinci lafızla mevdudur diyenler, korkunç hataya girmektedir. | 
