dilara92

Akıl edeb ister, takva ile çoğalır. Çoğaldıkça Hâlık'ın varlığını idrak eder. İnsan bir an aklına arkadaş olursa, nefsin hevâsından uzaklaşırsa şu sorular derhal aklına gelir:

Ne için yaratıldım? Yaradılışımdaki gaye nedir?

Umum felsefecileri tefekküre sevk eden bu sorulardır. Fakat onların hevâ-i nefsleri fikirlerini bir ittifak haline getirmemiştir. Hatta meşhur Alman feylosofu Kant, " İnkâd-u Akl-il-Mahz " adlı eserinde durmadan şu soruları soruyor:

Gücümle ne yapabiliyorum?
Ne gibi amel işledim?
Ümid ederek emelimi nereye bağlarım?

Durmadan kendi kendinden sorar. Fakat maalesef o da kesin bir kanaate varamamıştır. İslam hukeması ise "Ben ancak insan ve cinleri Ben'i tanıyıp Ban'a ibadet etsinler diye yarattım." Ez Zariyat 56 "İnsana çalıştığından başkası yoktur" En Necm 39 mealindeki ayet-i kerimelerden ilham aldılar. O halde ben Rabb'ime iman eder ve O'na ibadet ederim. bütün emel ve maksadlarımı O'nun Peygamberi'nin sözlerine bağlarım. Ölümden endişe etmeksizin imanın gerektirdiği nefsânî temâyülatımı O'nun emriyle tahrik ederim. Doğrusu, O'nun için kendimi terk ederim. İşte akıl bu akıldır. Özellikle şu hadis-i şerifle amel ederim, ümid bağlarım:

"Siz kendiniz Bana altı şey tekeffül edin, Ben de size cennete girmenize tekeffül edeyim:

Konuştuğunuzu zaman doğru söyleyin.
Söz verdiğiniz zamanlarda da yerine getirin.
Size bir emanet teslim olundu mu (hıyanetsiz olarak onu) ödeyin.
(Mutlak surette) ırz ve namus mahallini koruyun.
Harama bakmaktan gözlerinizi kapatın.
(Zulum yapmak ve haram işlemekten) Elinizi de menedin."

Diğer rivayette:
"Mirasınız taksim olunduğu zaman birbirinize zulmetmeyin.
Başkalarının size yapmasını sevdiğiniz bir şeyin aynısını siz yapın (insaf edin)
Düşmanlarınızla kital anında korkmayın.
Ganimet aldığınızda hıyanet etmeyin.
Zalimlerinizi mazlumlarınızdan vazgeçirin." buyrulmuştur.

Gücümüzle bunları yaparız. Allah'ın afuvuna amelimizi bağlar, rahmetini umar ve Rasûlullah'ın buyurmuş olduğu ameli işleriz. Bunu idrak etmeyen akıl, sahibinin kelepçesidir.